Yeniden Refah Partisi’nden Mardin’deki “Antik Kent AVM” Projesi İçin TBMM’ye Soru Önergesi

Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, Mardin’de yapımı süren “Antik Kent AVM” projesinin tarihi dokuya zarar verdiği iddialarını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Bekin, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yazılı olarak cevaplaması istemiyle TBMM Başkanlığı’na kapsamlı bir soru önergesi sundu.

26 Haziran 2026 tarihinde TBMM Başkanlığı’na sunulan önergede, Mardin’in tarihi kimliği, kültürel mirası ve kamusal alanlarının ciddi tehdit altında olduğu ifade edilirken, kamuoyunda büyük tartışmalara neden olan “Antik Kent AVM Projesi”nin hukuki, idari ve çevresel boyutlarının tüm yönleriyle araştırılması talep edildi.

“Otopark Projesi Olarak Başladı, Devasa Bir AVM’ye Dönüştü”

Önergede, ilk etapta Mardin’in otopark sorununu çözmek amacıyla “çok katlı otopark” olarak planlanan projenin, zaman içerisinde kapsamının değiştirilerek büyük bir alışveriş merkezi projesine dönüştüğü belirtildi.

Bekin, söz konusu dönüşümün sadece proje ölçeğiyle sınırlı kalmadığını, kamu arazilerinin projeye dahil edilmesi ve yeni imar düzenlemeleriyle birlikte yatırımın giderek büyütüldüğüne ilişkin ciddi iddiaların bulunduğunu ifade etti.

Özellikle YSE lojmanlarının bulunduğu alan ile Altınova İlköğretim Okulu’nun yer aldığı bölgenin de yapılacak imar değişiklikleriyle AVM projesine dahil edilmek istendiği yönündeki iddiaların kamuoyunda büyük endişe oluşturduğu vurgulandı.

Koruma Kurulu Kararı Hatırlatıldı

Doğan Bekin, önergesinde Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 13 Mayıs 2010 tarih ve 3160 sayılı kararına da dikkat çekti.

Söz konusu kurul kararında, mevcut imar planında “Belediye Otogarı (Terminal)” olarak planlanan alanda yapılması düşünülen çok katlı otoparkın;

• İmar planına aykırılık oluşturacağı,
• Tarihi yapıların görünümünü olumsuz etkileyeceği,
• Bölgenin tarihi siluetine zarar vereceği

gerekçeleriyle yapılaşmaya uygun bulunmadığı hatırlatıldı.

Ancak Bekin, aradan geçen süreçte yerel yönetimlerin plan değişiklikleri ve ısrarcı yaklaşımları sonucunda ilk etapta reddedilen projenin bugün devasa bir beton yapı haline getirildiğini ifade etti.

“1/1000 Ölçekli Plan Onaylanmadan Ruhsat Verildi” İddiası

Önergede dikkat çekilen en önemli başlıklardan biri de imar süreci oldu.

Bekin, söz konusu parselin 1/5000 ölçekli nazım imar planında “Sit Etkileşim Geçiş Alanı” ve “Özel Proje Alanı” içerisinde yer almasına rağmen, hukuken zorunlu olan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı onaylanmadan inşaat ruhsatı verildiği yönündeki iddiaların kamuoyunda ciddi tartışmalara neden olduğunu belirtti.

Bu durumun şehircilik ilkeleri açısından önemli soru işaretleri oluşturduğunu ifade eden Bekin, gerekli planlama süreci tamamlanmadan verilen ruhsatlarla kontrolsüz yapılaşmanın önünün açıldığını savundu.

“Otopark Görünümlü Ticari Kompleks”

Yazılı soru önergesinde, kamuoyuna otopark ihtiyacını karşılayacak bir yatırım olarak tanıtılan projenin bugün geldiği noktada büyük ölçekli ticari bir alışveriş merkezine dönüştüğü değerlendirmesine yer verildi.

Bekin, projenin artık yalnızca bir otopark yatırımı olarak değerlendirilemeyeceğini belirterek bunun fiilen “otopark görünümlü ticari kompleks (AVM)” niteliği taşıdığını ifade etti.

UNESCO Sürecine Dikkat Çekildi

Mardin’in sahip olduğu tarihi ve kültürel mirasın uluslararası düzeyde korunması gereken değerler arasında bulunduğunu belirten Bekin, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alma sürecindeki kentin tarihi dokusunun büyük hassasiyetle korunması gerektiğini söyledi.

Önergede şu değerlendirmelere yer verildi:

“Mardin’in tarihi kimliğinin, kültürel mirasının ve kamusal alanlarının korunması devletin ve ilgili tüm kurumların ortak sorumluluğudur. Bölgenin rant odaklı projelere kurban edilmemesi, tarihi kent dokusunun gelecek nesillere aktarılması temel öncelik olmalıdır.”

Bekin ayrıca ilgili bakanlıklar ile yerel yönetimlerin kamu yararını esas alan bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini belirterek tarihi kent dokusunu tehdit eden uygulamalara karşı acil tedbir alınması çağrısında bulundu.

Bakan Kurum’a 6 Kritik Soru

Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yazılı olarak cevaplaması istemiyle şu soruları yöneltti:

1. Mardin’de yapımı devam eden Antik Kent AVM’nin tarihi dokuya zarar verdiği yönündeki kamuoyu tepkileri dikkate alınarak Bakanlık tarafından projenin durdurulmasına yönelik herhangi bir çalışma yürütülmekte midir?

2. AVM projesi kapsamında kamuya ait bazı arazilerin satıldığı ve daha sonra bu alanlarda usulsüz şekilde imar değişikliği yapıldığı iddiaları doğru mudur?

3. Kent siluetini değiştirdiği ve yoğun kamuoyu tepkisine neden olduğu belirtilen proje için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporu alınmış mıdır? Alındıysa söz konusu rapor kamuoyuyla şeffaf biçimde paylaşılmış mıdır?

4. Antik Kent AVM projesinin ihalesi hangi yüklenici firmalara verilmiştir? İhale süreci kamu ihale mevzuatına uygun ve şeffaf biçimde yürütülmüş müdür?

5. AVM önünden geçen ve kamu arazisi niteliğinde bulunan 1. Cadde’nin bir bölümünün projeye dahil edilerek AVM alanına dönüştürüldüğü yönündeki iddialar doğru mudur?

6. Proje alanında bulunan 300’den fazla yetişkin ağacın kesildiği iddiaları doğru mudur? Ağaç kesimleri için gerekli izinler alınmış mıdır? İzin verildiyse hangi gerekçeler esas alınmıştır? Gerekli izinler alınmadıysa sorumlular hakkında herhangi bir idari veya adli işlem başlatılmış mıdır?

“Tarihi Kimlik ve Kamu Yararı Öncelikli Olmalı”

Bekin, Mardin’in yalnızca bölge halkı için değil, Türkiye’nin ortak kültürel mirası açısından da büyük önem taşıdığını belirterek, tarihi kent dokusunun korunmasının kamu yararı açısından vazgeçilmez olduğunu ifade etti.

Yeniden Refah Partisi, söz konusu proje hakkında kamuoyunda oluşan soru işaretlerinin giderilmesi, iddiaların açıklığa kavuşturulması ve tarihi mirasın korunmasına yönelik gerekli adımların atılması amacıyla Bakanlığın vereceği cevapların yakından takip edileceğini bildirdi.